Evropske studije (ES)

EVROPSKE INSTITUCIJE

Voditelj kursa: Prof. dr Zoran Pajic

1. Cilj

Procesi evropskih integracija mogu se istraživati iz više aspekata, a prije svega kao instrumenti za politicku, ekonomsku i pravnu harmonizaciju poredaka država ucesnica. Svako od ovih podrucja ima svoje odgovarajuce institucionalne strukture i postupke. Cilj kursa Evropske institucije je da omoguci studentima/cama da studiraju i razumiju organizacioni okvir Nove Evrope, kao i da se osposobe za prenos znanja o funkcionisanju njezinih institucija. Ovaj kurs ce, takode, poslužiti i kao forum za raspravu o problemima proširenja clanstva evropskih institucija i njihovog prilagodavanja novoj politickoj arhitekturi kontinenta.

2. Sadržaj

I UVOD

• Medunarodna zajednica – pojam i institucionalni okviri
• Medunarodne organizacije i medunarodni odnosi
• Globalizacija i regionalizam u medunarodnim odnosima

II EVROPSKA POLITICKA KARTA

• Hladni rat i njegovi recidivi u savremenoj Evropi
• Proces tranzicije u jugoistocnoj Evropi i njegov uticaj na evropske institucije

III EVROPSKI SISTEM ZAŠTITE LJUDSKIH PRAVA

• Evropski standardi ljudskih prava i postupci za implementaciju
• Nevladine organizacije u domenu ljudskih prava

IV SAVJET (VIJECE) EVROPE

• Principi i uslovi za clanstvo kao Evropski “ordre publique”
• Obrazovanje o ljudskim pravima i demokratskim postupcima

V EVROPSKA UNIJA

• Porijeklo, pravna priroda i postupci unifikacije
• Nad-državni elementi u strukturi EU
• Clanstvo u EU i strategije proširenja Unije

VI ORGANIZACIJA ZA BEZBJEDNOST I SARADNJU U EVROPI (OSCE)

• Hladnoratovsko porijeklo OSCE-a
• Humana dimenzija OSCE-a i njezin razvoj
• Društva u tranziciji i mehanizmi OSCE-a za sprjecavanje sukoba

VII ORGANIZACIJA SJEVEROATLANTSKOG PAKTA (NATO)

• Hladnoratovsko porijeklo NATO-a i njegovo prilagodavanje post-hladnoratovskom dobu
• Institucionalna struktura
• Partnerstvo za mir i druge mjere za stabilnost u Evropi

3. Metod rada

Najmanje 50% fonda casova bice bazirano na diskusionom metodu i interakciji student/ica – predavac/ica. „Ex cathedra“ metod bice primijenjen za svaku nastavnu jedinicu samo kao uvod u problem, odnosno podsticaj za kasniju raspravu na casu. Pored toga, studenti/ce ce, u pravilu, pripremati kratke komunikacije na teme koje ih interesuju ili su vezane za njihovo radno iskustvo. Nastavnik/ca ce nastojati da maksimalno animira sve studente/ice i kreira radnu atmosferu u kojoj ce, tokom kursa Evropske institucije, biti ostvarena puna komunikacija svih ucesnika/ca.

4. Literatura

Morgan, Glyn: The Idea of the European Superstate (Public Justification and European Integration). Princeton University Press, 2005.

Alston, Philip (editor): Non-State Actors and Human Rights. Oxford University Press, 2005.

Walker, Neil (editor): Europe Area of Freedom, Security and Justice. Oxford University Press, 2004.

Menon, Anand (editor): Governing Europe. Oxford University Press, 2003.

Gordon, Philip: Bridging the Atlantic Divide. Foreign Affairs, January-February 2003.

Farrell, Mary (editor): European Integration in the 21st Century – Unity in Diversity? Sage Publications, 2002.

Hunter, Robert: The European Security and Defense Policy: NATO’s Companion or Competition. Santa Monica, 2002.

Yves-Ghebali, Victor and Daniel Warner: The Operational Role of the OSCE in SE Europe – Contributing to Regional Stability in the Balkans. Ashgate, 2001.

Burnett, Anne: Guide to Research the Council of Europe. CoE Scout Report Selection, 2000.

Frowen, Jochen: The European Convention of Human Rights as the Public Order for Europe. Collected Courses of the Academy of Europe Law, Vol. I, Book 2 (1999).

Bothe, Michael: The OSCE in the Maintenance of Peace and Security – Conflict Prevention, Crisis Management and Peaceful Settlement of Disputes. Brill, 1997.